Việc nghiên cứu, xem xét về sự tồn tại hay không tồn tại của các cổng thu phí tại những danh thắng như Núi Cấm hay các khu bảo tồn thiên nhiên hiện nay trong cả nước là một yêu cầu cấp thiết từ thực tiễn. Thay đổi này không đồng nghĩa với việc buông lỏng quản lý, mà trái lại đây là bước đi cần thiết để chuyển dịch sang mô hình quản trị du lịch minh bạch, tối ưu hóa nguồn thu dựa trên nền tảng công nghệ thay vì những rào chắn.
 |
|
Núi Cấm, vẻ đẹp của tạo hóa không được phép lãng quên. |
Số hóa quy trình thu thuế dịch vụ
Thay vì lập cổng thu phí trực tiếp, cơ quan quản lý cần chuyển trọng tâm sang kiểm soát nguồn thu từ hệ sinh thái dịch vụ bên trong như nhà hàng, khách sạn và các đơn vị vận chuyển. Việc áp dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền là chìa khóa để ngân sách thu đúng, thu đủ trên từng sản phẩm dịch vụ du khách tiêu dùng.
Ông Lê Thành Trung, chuyên gia giải pháp chuyển đổi số doanh nghiệp, nhận định: “Tư duy dùng con người để chặn đường thu tiền lẻ là biểu hiện của sự chậm trễ về công nghệ. Khi 100% hộ kinh doanh thực hiện hóa đơn điện tử, dữ liệu dòng tiền sẽ hiển thị minh bạch theo thời gian. Nhà nước không cần đứng ở cửa ngõ vẫn quản lý được nguồn thu bền vững, thay vì đếm vé thủ công”.
Tích hợp phí vào hệ sinh thái “All-in-one”
Mô hình “All-in-one” (“tất cả trong một”) là xu hướng mà các khu du lịch lớn đang áp dụng thành công. Thay vì duy trì các trạm soát vé hành chính riêng biệt, phí bảo tồn danh thắng nên được tích hợp trực tiếp vào vé dịch vụ của các đơn vị khai thác như cáp treo hoặc xe điện.
Cách làm này giúp du khách chỉ cần thanh toán một lần, xóa bỏ hoàn toàn sự ức chế vì phải dừng xe nhiều chặng. Như vậy, doanh nghiệp sẽ đóng vai trò thu hộ và kê khai minh bạch với cơ quan thuế, giúp hành trình của du khách trở nên liền mạch và chuyên nghiệp hơn.
 |
| Hấp dẫn du lịch trekking Núi Cấm mùa mây. |
Quản trị bằng công nghệ thay cho rào chắn
Lý do phổ biến để duy trì các trạm gác thường là kiểm soát an ninh và lưu lượng người. Tuy nhiên, công nghệ hiện nay đã giải quyết triệt để vấn đề này thông qua hệ thống camera AI và cảm biến đếm người, giúp thống kê chính xác lượng khách theo thời gian thực tại các trục đường chính.
 |
| Vẻ đẹp của Núi Cấm khi hoàng hôn buông xuống. Ảnh: Dương Việt Anh |
Bà Đặng Tú Anh – Giám đốc một đơn vị tư vấn an ninh du lịch thông minh, chia sẻ:“Lực lượng Ban quản lý cần được giải phóng khỏi vai trò “người soát vé” để chuyển sang nhiệm vụ tuần tra, hỗ trợ và cứu hộ chuyên nghiệp. Khi các điểm đến gỡ bỏ rào chắn để thay bằng quản trị số, không gian sẽ thông thoáng hơn nhưng dữ liệu quản lý lại chặt chẽ và sâu sát hơn rất nhiều”.
 |
| Xe ôm Núi Cấm chở ba, nguy hiểm trên đường lên xuống núi. Ảnh: Bửu Đấu |
 |
| Bỏ thu phí vào cổng để lối vào Núi Cấm thực sự rực rỡ. |
Lộ trình xóa bỏ trạm thu phí là sự chuyển dịch tất yếu từ quản lý bằng ngăn chặn sang quản trị kiến tạo. Khi thực hiện đúng các giải pháp số hóa, địa phương không những không mất đi nguồn thu mà còn tạo ra một môi trường đầu tư hấp dẫn, thúc đẩy các doanh nghiệp lớn đầu tư vốn nâng cấp hạ tầng, tạo ra giá trị thặng dư gấp nhiều lần so với những tấm vé lẻ tại các cổng vào.
